Zo berekenen wij kinderalimentatie

Wat de methode Hobin is

De methode Hobin is de rekenwijze uit de Rekentool kinderalimentatie (methode Hobin), versie 2026/03 van de Orde van Vlaamse Balies. Ze zet de open wettelijke criteria om in een reeks controleerbare rekenstappen: welke middelen meetellen, hoeveel een kind indicatief kost, en hoe die kost over beide ouders wordt verdeeld.

De methode is wettelijk niet bindend. In de praktijk is ze wel de referentie: familierechtbanken, advocaten en bemiddelaars gebruiken ze om art. 203 §1 oud BW (bijdragen naar evenredigheid van de middelen), art. 203bis §1 oud BW (de bijdrage van de niet-huisvestende ouder), art. 203bis §3 oud BW (buitengewone kosten) en art. 203quater §1 oud BW (indexering) concreet in te vullen. Onze calculator volgt deze methode; op deze pagina staat elke stap uitgeschreven zodat u de uitkomst kunt narekenen.

De zeven stappen

besteedbaar = netto-inkomen + sociale toeslag − niet-samendrukbare kosten

gezinsinkomen = inkomen ouder 1 + inkomen ouder 2 + groeipakket + sociale toeslagen

kinderkost = Σ per kind (gezinsinkomen × IGAK-percentage)
IGAK-percentage = basispercentage × (1 + leeftijdscorrectie / 17,0)

nettokinderkost = kinderkost − groeipakket

aandeel ouder = besteedbaar ouder / totaal besteedbaar
bijdrage ouder = nettokinderkost × aandeel ouder

in natura = verblijfsgebonden × verblijfs% + verblijfsoverstijgend × overstijgend% − ontvangen groeipakket

tekort ouder = draagkrachtaandeel − bijdrage in natura
onderhoudsbijdrage = grootste tekort

De controleproef (Cass. 23 juni 2017)

Het Hof van Cassatie oordeelde op 23 juni 2017 dat de uitkomst van de berekening moet worden nagerekend. Na verrekening van de onderhoudsbijdrage moet elke ouder uiteindelijk exact zijn draagkrachtaandeel van de nettokost dragen — niet meer en niet minder. Klopt die proef niet, dan is er ergens dubbel of onvolledig geteld.

effectief gedragen ouder = bijdrage in natura ± onderhoudsbijdrage
aandeel % = effectief gedragen / nettokinderkost × 100
(moet gelijk zijn aan het draagkrachtaandeel uit stap 5)

Onze calculator toont die proef zichtbaar op het scherm, in de pdf en in de e-mail met het resultaat.

Buitengewone kosten

Buitengewone kosten (art. 203bis §3 oud BW) zijn uitzonderlijke, noodzakelijke of onvoorziene uitgaven: niet-terugbetaalde medische kosten, orthodontie, schoolreizen, een studieverblijf. Zij zitten per definitie niet in de IGAK, want de IGAK meet de gewone maandelijkse kost. Daarom worden ze apart verdeeld — naar draagkracht, half om half of volgens een eigen afgesproken sleutel — en telt onze tool ze afzonderlijk mee, omgerekend naar een maandbedrag. Wij passen géén forfait toe: een forfaitair percentage voor buitengewone kosten komt in de methode Hobin niet voor.

Indexering

Art. 203quater §1 oud BW bepaalt dat de onderhoudsbijdrage van rechtswege wordt aangepast aan de schommelingen van het indexcijfer van de consumptieprijzen — dus niet aan de gezondheidsindex. Dat onderscheid telt: de gezondheidsindex laat tabak, alcohol en motorbrandstoffen buiten beschouwing, waardoor beide reeksen uit elkaar lopen over een bijdrage die vaak twintig jaar loopt.

“[De basisbijdrage] wordt van rechtswege aangepast aan de schommelingen van het indexcijfer van de consumptieprijzen. Deze basisbijdrage is gebonden aan het indexcijfer van de consumptieprijzen van de maand die voorafgaat aan de maand waarin het vonnis dat de bijdrage van elk van de ouders bepaalt, wordt uitgesproken, tenzij de rechtbank er anders over beslist. Om de twaalf maanden wordt het bedrag van de bijdrage van rechtswege aangepast in verhouding tot de verhoging of de verlaging van het indexcijfer van de consumptieprijzen van de overeenstemmende maand.”

• Basisindex. Het vertrekpunt is het indexcijfer van de consumptieprijzen van de maand die voorafgaat aan de maand van het vonnis — niet de maand vóór de verjaardag.
• Ritme. De aanpassing gebeurt om de twaalf maanden, in verhouding tot het indexcijfer van de overeenstemmende maand, en wordt toegepast vanaf de vervaldag die volgt op de bekendmaking van het nieuwe indexcijfer in het Belgisch Staatsblad.
• Afwijking mogelijk. Zowel de rechtbank als de partijen mogen een andere aanpassingsformule afspreken. In de praktijk doen veel regelingsaktes dat ook, bijvoorbeeld met de gezondheidsindex of een vaste jaarlijkse verhoging. Wat in uw akte of vonnis staat, primeert dan.

De rekenregel blijft: nieuw bedrag = basisbedrag × nieuw indexcijfer / basisindexcijfer.

U hoeft dat niet zelf uit te rekenen. Onze indexatiecalculator doet het met de officiële indexcijfers van Statbel, en berekent er meteen bij hoeveel achterstal er openstaat.

De tabellen

Het voorbeeld uit de handleiding, doorgerekend

Tom en Lies hebben twee kinderen, Eva van 16 en Jan van 14. Tom verdient netto € 3.764,20 per maand en heeft daarnaast een bedrijfswagen met tankkaart en maaltijdcheques, samen begroot op € 4.314,20. Hij woont alleen en betaalt nog een onderhoudsbijdrage voor een meerderjarig kind uit een eerdere relatie. Lies werkt 13 uur per week, verdient € 1.207,03 en verhuurt daarnaast een geërfd appartement; haar inkomen wordt begroot op € 1.840,36. Zij woont kostendelend samen en ontvangt het groeipakket. De kinderen hebben hun hoofdverblijf bij Lies en zijn om de veertien dagen een weekend en de helft van de vakanties bij Tom.

Dit voorbeeld wordt bij elke bouw opnieuw door de rekenmotor gerekend en er staat een aanvaardingstest op, zodat het niet kan verouderen.

Dit dossier komt uit de handleiding versie 2025/05 en wordt daarom doorgerekend met de leefloonbedragen van toen (€ 1.314,20 voor een alleenstaande ouder), wat € 617,58 per maand oplevert; met de leefloonbedragen van 1 september 2026 (€ 1.367,34) geeft hetzelfde dossier € 617,80 per maand.

Onze uitkomst is € 617,58 tegenover € 617,61 in de handleiding: drie cent verschil. Dat ontstaat doordat de officiële rekentool op meerdere tussenstappen afrondt en wij pas op het eind. Het werkt in beide richtingen en is voor de praktijk zonder betekenis. Merk ook op dat de handleiding het verblijfspercentage van 24,38% in dit voorbeeld afrondt naar 25%; wij hebben die afronding voor deze doorrekening overgenomen om exact hetzelfde dossier te tonen.

Wat de calculator niet doet

• Het resultaat is indicatief en is geen juridisch advies. Het vervangt geen beoordeling van uw concrete dossier door een advocaat.
• Het groeipakket in de tool is gebaseerd op de Vlaamse bedragen. Voor gezinnen in Brussel of Wallonië wijken de bedragen af en moet u het werkelijke bedrag zelf invullen.
• De regeling “Beperkt bezoekrecht” staat niet in de officiële tabel van de methode Hobin; de gehanteerde percentages zijn een eigen inschatting van dit kantoor.
• Een rechter kan altijd van de indicatieve uitkomst afwijken op grond van de omstandigheden van het dossier.

Bronnen

• Orde van Vlaamse Balies, Rekentool kinderalimentatie (methode Hobin), versie 2026/03.
• Art. 203 §1 oud Burgerlijk Wetboek — bijdrage naar evenredigheid van de middelen.
• Art. 203bis §1 oud Burgerlijk Wetboek — onderhoudsbijdrage van de niet-huisvestende ouder.
• Art. 203bis §3 oud Burgerlijk Wetboek — buitengewone kosten.
• Art. 203quater §1 oud Burgerlijk Wetboek — jaarlijkse indexering.
• Hof van Cassatie, arrest van 23 juni 2017 — de controleproef op de uitkomst.

Voorbeeld: het inkomen daalt na twee jaar

Dit is een uitgewerkt voorbeeld. De namen zijn fictief; de rekenregels en de wetsartikelen zijn dat niet. Het gaat niet om een dossier van het kantoor.

De situatie

Nele en Wouter wonen in Sint-Niklaas en hebben twee kinderen van 9 en 12 jaar. Twee jaar geleden legden zij een bijdrage van € 340 per maand vast, berekend op een netto-inkomen van € 2.600 voor Wouter en € 1.900 voor Nele, bij een gelijkmatig verdeeld verblijf. Wouter verliest zijn werk en valt gedurende meerdere maanden terug op een aanzienlijk lager inkomen.

De verkeerde reactie

Wouter vermindert op eigen initiatief zijn betaling tot € 200 per maand en laat dat per bericht weten. Dat is de klassieke fout. Een vastgelegd bedrag blijft verschuldigd zolang het niet gewijzigd is door een nieuw akkoord of door de rechter; wat hij minder betaalt, wordt gewoon achterstal, en de index blijft intussen op het volledige bedrag doorwerken.

De juiste aanpak

Wouter maakt een nieuwe berekening met zijn werkelijke inkomen, legt die samen met de bewijsstukken aan Nele voor en stelt een aangepast bedrag voor. Komen zij tot een akkoord, dan leggen zij dat schriftelijk vast en laten zij het, indien zij een uitvoerbare titel wensen, bekrachtigen. Komen zij er niet uit, dan legt hij de zaak voor aan de familierechtbank, die beoordeelt of de omstandigheden voldoende gewijzigd zijn. Zolang die beslissing er niet is, blijft het oude bedrag lopen.

De les

Een berekening overtuigt pas wanneer zij vertrekt van cijfers die de andere ouder kan nakijken. Wie eerst betaalt wat hij denkt te kunnen missen en pas daarna gaat praten, bouwt een achterstal op die nadien alsnog opeisbaar blijkt.

Veelgestelde vragen

Welke methode gebruikt België om kinderalimentatie te berekenen?

In de praktijk is dat de methode Hobin, uitgewerkt in de Rekentool kinderalimentatie (methode Hobin), versie 2026/03 van de Orde van Vlaamse Balies. Ze is wettelijk niet bindend, maar wordt door familierechtbanken en advocaten als referentie gehanteerd omdat ze de open criteria van art. 203 §1 oud BW concreet invult.

Wat is de IGAK?

De Indicatieve Gemiddelde Alimentatiekost: het deel van het gezinsinkomen dat gemiddeld aan een kind wordt besteed, uitgedrukt in een percentage. Dat percentage hangt af van het aantal kinderen, van de inkomenscategorie en van de leeftijd van het kind. De leeftijdscorrectie werkt proportioneel op het basispercentage, met 17,0 als referentiebasis.

Telt het groeipakket mee als inkomen?

Ja, maar op twee manieren. Bij de bepaling van het gezinsinkomen telt het groeipakket mee inclusief sociale toeslag. Bij de aftrek van de kinderkost wordt het groeipakket exclusief sociale toeslag gebruikt, omdat de sociale toeslag bij de draagkracht van de ontvangende ouder hoort.

Wordt er een forfait toegepast voor buitengewone kosten?

Nee. Een forfaitair percentage voor buitengewone kosten komt in de methode Hobin niet voor. Buitengewone kosten (art. 203bis §3 oud BW) zitten per definitie niet in de IGAK en worden apart verdeeld: naar draagkracht, half om half of volgens een eigen afgesproken sleutel.

Wat is de controleproef van 23 juni 2017?

Het Hof van Cassatie oordeelde op 23 juni 2017 dat de uitkomst van de berekening moet worden nagerekend: na verrekening van de onderhoudsbijdrage moet elke ouder exact zijn draagkrachtaandeel van de nettokost dragen. Onze calculator toont die proef op het scherm, in de pdf en in de e-mail.

Kan de rechter afwijken van de berekening?

Ja. De methode Hobin is een indicatieve rekenwijze, geen wet. De familierechtbank kan van de uitkomst afwijken op grond van de concrete omstandigheden van het dossier, zolang zij haar beslissing motiveert aan de hand van de wettelijke criteria.

Aan welke index wordt de onderhoudsbijdrage aangepast?

Aan het indexcijfer van de consumptieprijzen, niet aan de gezondheidsindex. Art. 203quater §1 oud BW knoopt aan bij het indexcijfer van de consumptieprijzen van de maand die voorafgaat aan de maand waarin het vonnis wordt uitgesproken, en past het bedrag om de twaalf maanden van rechtswege aan in verhouding tot het indexcijfer van de overeenstemmende maand, vanaf de vervaldag die volgt op de bekendmaking ervan in het Belgisch Staatsblad. Zowel de rechtbank als de partijen mogen een andere aanpassingsformule afspreken.

Reproduceert deze calculator de officiële rekentool?

Ja. Het voorbeelddossier uit de Handleiding voor de rekentool kinderalimentatie (versie 2025/05) levert in onze motor een onderhoudsbijdrage van € 617,58 op, tegenover € 617,61 in de handleiding — een verschil van enkele centen door een ander afrondingsmoment. De volledige doorrekening met alle tussenstappen staat op deze pagina onder “Het voorbeeld uit de handleiding, doorgerekend”.

Is het verplicht?

Nee. De methode Hobin is een begrotingsmethode, geen wet. Wat wél verplicht is, is de maatstaf zelf: art. 203 §1 oud BW verplicht beide ouders naar evenredigheid van hun middelen bij te dragen in de kosten van huisvesting, onderhoud, gezondheid, toezicht, opvoeding, opleiding en ontplooiing van hun kind. De methode is een gangbare manier om die evenredigheid in cijfers te vertalen; rechters gebruiken ze vaak, maar zijn er niet aan gebonden.

Moeten we naar de rechtbank?

Niet om het bedrag onderling af te spreken: een akkoord tussen de ouders volstaat om elkaar te binden. De rechtbank is nodig wanneer u een uitvoerbare titel wil — een stuk waarmee u het bedrag kan laten invorderen — of wanneer er geen akkoord is. Bij een echtscheiding door onderlinge toestemming en bij een ouderschapsovereenkomst gaat het bedrag hoe dan ook mee in het dossier dat aan de familierechtbank wordt voorgelegd.

Heb ik een advocaat nodig?

Voor de berekening niet: de calculator doorloopt de zeven stappen en toont elke tussenstap. Een advocaat is aangewezen wanneer een inkomen moeilijk vast te stellen is, bijvoorbeeld bij een zelfstandige of een vennootschap, wanneer een van beide ouders in het buitenland werkt, of wanneer de verblijfsregeling in de feiten sterk afwijkt van wat op papier staat.

Wat kost het?

De calculator en de PDF van de berekening zijn gratis. Een door een advocaat opgestelde en onderbouwde berekening voor uw eigen dossier kost € 250 excl. btw. Een eerste telefonisch kennismakingsgesprek is kosteloos.

Verder lezen over alimentatie