Welke Rechtbank is Bevoegd bij Internationale Scheiding?

Europese bevoegdheidsregels

Binnen de EU bepaalt de Verordening Brussel II-ter welke rechtbank bevoegd is voor echtscheidingen. De verordening bevat meerdere alternatieve bevoegdheidsgronden, wat betekent dat soms meerdere rechtbanken bevoegd kunnen zijn.

Bevoegdheidsgronden

De verordening kent deze bevoegdheidsgronden (alternatieven, geen hiërarchie): gewone verblijfplaats van beide echtgenoten; laatste gemeenschappelijke verblijfplaats als één er nog woont; verblijfplaats verweerder; verblijfplaats verzoeker (bij gemeenschappelijk verzoek of na 1 jaar verblijf); of gemeenschappelijke nationaliteit.

• Beide partners wonen in België: Belgische rechtbank
• Partner A in België, partner B in Frankrijk: beide rechtbanken mogelijk
• Samen verzoek indienen: verblijfplaats van één volstaat
• Na 1 jaar in België wonen: unilateraal verzoek mogelijk

Forum shopping

Als meerdere rechtbanken bevoegd zijn, kunt u kiezen welke het gunstigst is voor uw situatie. Dit heet forum shopping. De eerste rechtbank waar een zaak wordt ingeleid, blijft exclusief bevoegd.

Bevoegdheidsregels binnen de EU (Brussel II-ter)

Binnen de EU bepaalt de Verordening Brussel II-ter (van kracht sinds 1 augustus 2022) welke rechtbank bevoegd is. De hoofdregel is de gewone verblijfplaats van de verweerder. Alternatief kan u kiezen voor de rechtbank van de gemeenschappelijke gewone verblijfplaats, de laatste gemeenschappelijke verblijfplaats (als één van de echtgenoten er nog woont), of de rechtbank van de nationaliteit van beide echtgenoten.

Forum shopping vermijden

Bij internationale scheidingen bestaat het risico van "forum shopping": de neiging om de procedure te starten in het land dat het gunstigste recht biedt. De EU-verordening werkt met het principe "first seized": de rechtbank waar het eerst een verzoekschrift wordt ingediend, is bevoegd. Het is dus belangrijk om snel te handelen als u verwacht dat uw partner in een ander land zal procederen.